Bảo hiểm xã hội bắt buộc 2026: Luật BHXH 2024 mở rộng đối tượng tham gia

Từ ngày 01/7/2025, Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 chính thức có hiệu lực, mở rộng đáng kể đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội (BHXH) bắt buộc. Đây là thay đổi quan trọng mà doanh nghiệp và hộ kinh doanh cần nắm rõ để thực hiện đúng nghĩa vụ trong năm 2026.

Mục 01Cơ sở pháp lý

Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15 được Quốc hội thông qua ngày 29/6/2024, gồm 11 chương, 141 điều và có hiệu lực thi hành từ ngày 01/7/2025. Luật thể chế hóa các nội dung cải cách chính sách BHXH, hướng tới mở rộng diện bao phủ và gia tăng quyền lợi cho người tham gia.

Mục 02Mở rộng đối tượng tham gia BHXH bắt buộc

So với quy định trước đây, Luật BHXH 2024 bổ sung thêm một số nhóm vào diện tham gia BHXH bắt buộc, trong đó có:

• Chủ hộ kinh doanh của hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh (theo lộ trình quy định).
• Người quản lý doanh nghiệp, kiểm soát viên, người đại diện phần vốn không hưởng tiền lương.
• Người lao động làm việc không trọn thời gian có tiền lương đáp ứng mức quy định.

Mục 03Một số điểm mới đáng chú ý

• Giảm điều kiện về thời gian đóng BHXH xuống còn 15 năm để được hưởng lương hưu (với điều kiện về tuổi theo quy định).
• Bổ sung chế độ trợ cấp hưu trí xã hội và quy định về bảo hiểm hưu trí bổ sung.
• Quy định rõ hơn về hành vi chậm đóng, trốn đóng BHXH và biện pháp xử lý.

Mục 04Doanh nghiệp cần chuẩn bị gì?

• Rà soát lại toàn bộ hợp đồng lao động và danh sách nhân sự để xác định đối tượng thuộc diện đóng BHXH bắt buộc.
• Cập nhật quy chế lương, hợp đồng và quy trình kê khai BHXH theo quy định mới.
• Bố trí ngân sách phù hợp với phần chi phí BHXH có thể tăng do mở rộng đối tượng.

Mục 05Khuyến nghị từ HTIC

Việc tuân thủ BHXH gắn chặt với quản trị lao động. Doanh nghiệp nên chuẩn hóa hợp đồng, đặc biệt khi áp dụng hợp đồng lao động điện tử. HTIC hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng hệ thống pháp lý nội bộ qua dịch vụ pháp chế thuê ngoài và tư vấn doanh nghiệp nhằm bảo đảm tuân thủ và hạn chế rủi ro.

Nguồn: HTIC tổng hợp.